Ba hạt mướp

Mai Văn Phấn

Căn hộ trên tầng chín mươi ba của tòa tháp “Thiên Đường Xanh” không một hạt bụi. Ở độ cao này, không khí được hệ thống lọc xử lý trước khi được thổi xuống qua những khe gió âm trần. Ông Nhẫn ngồi xuống chiếc ghế da đồ sộ. Quanh thành ghế chi chít những mắt cảm biến. Ông chưa kịp chạm tay vào đâu, ghế đã khép lại quanh người, xoa bóp rồi phả hơi ấm lên lưng ông. Ở góc phòng, một máy quét lần lượt soi vào mắt rồi ngực ông. Trên màn hình gắn ở tay ghế bên phải hiện ra mấy dòng chữ: “Nhịp tim 64. Huyết áp 135/85. Ông có điều gì lo lắng không mà huyết áp tăng hơn hôm qua?”

Từ tay ghế bên kia, đèn đỏ nhấp nháy rồi đẩy ra một khay nhỏ, gồm hai viên thuốc con nhộng và một cốc nước. Ông nhìn chúng rồi nhìn xuống chiếc ghế đang ôm chặt lấy mình. Cái ghế vẫn phả hơi ấm đều đều. Ngực ông mỗi lúc một căng tức.

Những bức tường trong căn hộ được phủ lớp sơn nano thông minh, tự làm sạch mọi vết bẩn, khiến bề mặt lúc nào cũng sạch bong. Nắng xuyên qua lớp kính lọc phân tử, loại kính triệt tiêu hoàn toàn tia cực tím. Thứ nắng đã lọc sạch ấy chẳng thể sưởi ấm nổi làn da người già. Ông Nhẫn giơ hai bàn tay nhăn nheo, những đốm đồi mồi nổi rõ dưới ánh sáng. Ông hít thật sâu, như muốn nhớ lại cái mùi của một đời người chưa từng phải sống nhờ bộ lọc. Ông thèm mùi bùn ngai ngái của bãi sông lúc cạn nước, hay mùi nồng nàn của hũ mắm tép bà Nhẫn ủ dưới gầm chạn. Nhưng bộ lọc khí ở đây quá nhạy. Chỉ một chút mùi lạ cũng không lọt qua được. Ông vừa đưa tay lên mũi, một luồng khí lạnh từ góc tường đã thổi tới. Giọng cảnh báo lập tức vang lên: “Có dấu hiệu nấm mốc và vi khuẩn.”

Ông Nhẫn nheo mắt nhìn những vết chai cứng trên lòng bàn tay. Chúng đã theo ông từ những năm còn tát nước ngoài đồng. Máy quét không coi những vết chai ấy là một nguy cơ.

☆

Chiếc vò gốm màu nâu xỉn, mẻ một miếng ở miệng, nằm trên chiếc kệ sáng bóng ở góc phòng. Ông chỉ mang theo được chiếc vò ấy từ quê. Ngày trước ông dùng chiếc vò ấy để ngâm rượu thuốc. Giờ trong vò chỉ còn một nắm đất lấy ở vườn nhà, nơi bà Nhẫn từng trồng giàn mướp hương phủ kín mái hiên. Quang phải đăng ký nắm đất ấy với ban quản lý tòa tháp như một mẫu vật nghiên cứu mới được mang vào. Trước khi qua các lớp kiểm soát, ông Nhẫn giấu ba hạt mướp dưới đáy chiếc vò.

Nhìn lớp gốm sần sùi, ông Nhẫn lại nhớ những năm còn trẻ. Ông cởi trần, mồ hôi chảy ròng ròng khi tát nước ngoài đồng dưới cái nắng tháng Sáu. Trưa ấy, gió bờ sông lồng lộng. Hơi rơm rạ khô hanh quẩn trên da thịt. Ông thấy bà Nhẫn đang tất tả mang cơm ra bờ ruộng, vừa đi vừa cằn nhằn chồng một cách âu yếm vì ông tham công tiếc việc.

“Ông nó ơi, nghỉ tay lên ăn cơm thôi, quá ngọ lâu rồi đấy! Nay có bát canh mướp nấu tôm, ông ăn lấy sức rồi hãy làm.”

Ông ngồi im. Tiếng lá cau xào xạc lại vọng về. Ông nhớ những quả mướp non vừa rụng rốn, lớp vỏ còn mềm mại Đêm đầu thu, hoa thiên lý thoảng quanh mái nhà.

Ở tầng chín mươi ba này, không có tôm đồng, không có canh mướp. Chỉ có những viên nén giàu đạm, vi chất và vitamin. Đến giờ, chúng được chuyển qua đường ống, đúng khẩu phần của từng người. Nhưng khi tan trong miệng, chúng chẳng để lại dư vị gì.

Ông đứng dậy khỏi ghế, bước về phía chiếc vò. Ông muốn chạm vào nắm đất quê đang nằm trong đó. Ngón tay ông vừa chạm miệng vò, một tia laser đã quét lên mu bàn tay. Giọng cảnh báo bật ra: “Không được tiếp xúc trực tiếp với mẫu vật thí nghiệm.”

Ông Nhẫn rụt tay lại. Cả người ông mắc kẹt trong căn phòng kính này. Qua lớp kính trong suốt, bóng ông đổ xuống sàn, chập chờn như bóng cá cảnh dưới đáy bể.

☆

Màn hình lớn trên tường sáng lên đột ngột. Khuôn mặt Quang tươi tỉnh hiện ra. Quang đã khác xa đứa trẻ gầy gò, lấm lem bùn đất năm nào. Giờ khuôn mặt anh nằm trên giao diện quản trị của cả tòa tháp.

“Bố ơi, huyết áp của bố sáng nay hơi cao. Máy báo chỉ số lo âu của bố đột ngột tăng. Bố lại nhớ quê à?”

Ông Nhẫn cười nhạt, mắt nhìn ra phía cửa kính.

“Bị bứng khỏi đất thì cây nào mà chả nhớ gốc.”

“Sao bố lại nói thế! Ở đây là nhất đấy bố ạ.”

Quang vội vàng giải thích.

“Ở quê giờ môi trường ô nhiễm lắm, hóa chất với vi trùng khắp nơi. Con đưa bố lên đây cũng chỉ muốn bố được sống sạch sẽ, an toàn.”

Ông Nhẫn lặng đi giây lát rồi hỏi.

“Mày lo cho bố sạch sẽ, an toàn, nhưng quên mất rằng mẹ mày và bố cả đời đã sống nhờ mảnh đất quê. Mày đưa bố lên đây vì bố, hay vì cái sĩ diện của mày?”

Quang lặng im rồi mới đáp.

“Ngày trước mẹ ốm rồi mất vì môi trường dưới quê, bệnh viện lại thiếu thốn. Lúc ấy chưa có những tòa nhà hiện đại thế này. Giờ có rồi thì con không thể để bố phải sống như trước. Ở đây, bố sẽ được chăm sóc đầy đủ, không phải chịu cảnh bệnh tật mà không có cách chữa như mẹ ngày trước. Con biết bố nhớ mẹ. Vì thế con làm chương trình ‘Ảo ảnh cảm xúc’. Tối nay bố sẽ gặp mẹ.”

Ông Nhẫn giật mình. Ảo ảnh cảm xúc chả lẽ có thể đưa bà ấy trở lại? Dẫu có làm được thì bà ấy cũng không còn. Người chết rồi, gọi về làm gì nữa.

☆

Khoảng bảy giờ tối, sau bữa ăn với những viên nén quen thuộc, ông ngồi trên ghế, mắt hướng về màn hình đang phát một chương trình giải trí, trên tay là ly nước màu trà nhưng không hề có vị trà. Không gian trong căn hộ bắt đầu thay đổi. Hệ thống đèn trần chuyển sang sắc chiều tà, ánh sáng vàng nhạt trải xuống khiến mọi vật trở nên xa xôi. Trên bức tường phía xa, hình ảnh một ngôi nhà ba gian hiện ra, mái ngói loang những mảng rêu. Ngay dưới chân ghế ông, một con đường mòn hiện ra, chạy về phía cánh đồng ông từng đi qua. Những đốm sáng li ti tụ lại giữa phòng. Chúng xoay một vòng rồi dựng thành hình một người.

Bà Nhẫn hiện ra, mặc chiếc áo nâu cũ, mái tóc búi, vẫn cài chiếc trâm ông vót cho bà bằng cật tre. Bà mỉm cười. Bốn mươi năm, ông đã nhìn nụ cười ấy không biết bao nhiêu lần. Bà bước về phía ông.

“Ông nó ơi, ăn cơm thôi. Có canh cua nấu với hoa thiên lý đấy.”

Ông Nhẫn quỵ xuống. Ông đưa tay về phía vạt áo nâu. Ông muốn ngửi mùi trầu vôi quen thuộc của bà. Nhưng tay ông đi xuyên qua vạt áo. Ông chụp theo vạt áo rồi ngã chúi về phía trước.

Giọng lập trình tự động phát ra: “Cảm xúc vượt ngưỡng. Kích hoạt chế độ xoa dịu.”

Tức thì, giọng bà Nhẫn cất lên: “Ông sống ở đây thật tốt quá, mọi thứ đều đầy đủ, yên ổn lắm, không như ngày xưa thiếu thốn khó khăn mọi đường. Thằng Quang đưa ông lên đây tôi rất yên tâm. Ông cố gắng giữ sức khỏe nhé.”

Ông ngồi bất động. Bà Nhẫn của ông không bao giờ nói những lời ấy. Ông quát lên.

“Quang, đây đâu phải mẹ mày?”

Quang lại hiện lên màn hình. Anh nhìn bố một lúc rồi mới nói.

“Bố, đây là những gì còn lại trong ký ức của con và những tấm ảnh cũ. Con ghép chúng lại để mẹ xuất hiện.”

Ông Nhẫn nấc lên.

“Làm thế này có khác gì mày giết mẹ lần nữa không?! Mày làm sao hiểu hết được tình thương của mẹ mày với bố. Mày biến mẹ mày thành cái gì thế này?”

☆

Đêm đó, ông Nhẫn thức trắng. Ông biết máy chỉ giám sát nắm đất được đăng ký làm mẫu vật, còn chiếc vò thì không. Ông đứng dậy, đẩy nghiêng thân vò tránh vùng cảm biến trên miệng. Chiếc vò ngả ra. Một bọc vải nhỏ từ trong lòng vò trượt xuống. Ông giữ chiếc vò bằng một tay, tay kia chụp lấy cái bọc. Bên trong lớp vải là ba hạt mướp khô đen.

Ông bước ra ban công. Lớp kính cường lực ngăn căn hộ với bên ngoài. Ở góc chân tường có một rãnh thoát nước nhỏ, dẫn nước từ hệ thống điều hòa. Ông mở bọc vải, lấy một hạt mướp đặt lên lòng bàn tay. Ông nghiêng chiếc ly còn chút nước ấm, đổ xuống rãnh rồi gieo hạt vào chỗ đất ẩm.

“Lạy giời cho nó mọc, để tôi được nhìn lại cây mướp quê nhà...”

Ông thầm thì. Ngay lúc đó, đèn báo động đỏ xoáy vào mắt ông. Một cánh tay cơ khí từ góc tường trượt ra. Vòi thổi cực mạnh hất bay hạt mướp cùng mấy giọt nước xuống cống. Bề mặt rãnh lại khô ráo, láng bóng trong tích tắc.

“Hành vi đưa vật thể lạ vào hệ thống thoát nước. Cư dân bị trừ 50 điểm Tín nhiệm.”

Cùng lúc với tín hiệu cảnh báo, ảo ảnh bà Nhẫn lại xuất hiện, lặp lại điệu bộ chải tóc rồi cất giọng đều đều.

“Ông nó ơi, những thứ rác rưởi thì phải bỏ đi chứ giữ làm gì.”

Ông nhìn hai hạt mướp còn lại. Ông đưa từng hạt lên miệng nuốt xuống rồi ngửa cổ tợp nốt ngụm nước còn lại trong ly.

“Giờ thì chúng ở trong bụng ta. Không ai lấy được nữa.”

☆

Sáng hôm sau, tòa tháp “Thiên Đường Xanh” chấn động vì cảm biến sinh học trong căn hộ ông Nhẫn đồng loạt phát tín hiệu cấp cứu. Quang lao ra từ thang máy siêu tốc, áp thẻ vào cửa phòng. Anh vừa vào đã thấy bố mình nằm co quắp trên sàn nhà. Màn hình hiện hình ảnh ổ bụng ông Nhẫn. Một điểm đỏ nhấp nháy bên trong.

Dòng thông báo chạy tiếp: “Phát hiện vật thể lạ trong đường tiêu hóa. Kích hoạt quy trình xử lý. Bơm nước diệt khuẩn sẽ bắt đầu sau hai phút.”

Ông Nhẫn nghiến răng chịu đựng. Cơn đau quặn lên từng đợt.

Quang kêu to: “Bố điên à! Thứ bẩn thỉu đó sẽ giết bố! Hệ thống sắp bơm nước vào súc ruột cưỡng chế bố đấy!”

Ông Nhẫn chồm dậy, vồ lấy chiếc vò gốm. Ông lấy hết sức mình nện chiếc vò vào hộp điều khiển cảm biến áp suất và bảng mạch giữ độ kín khí dưới chân tường ban công. Tiếng gốm vỡ loảng xoảng cùng những tiếng nổ lách tách. Mảnh gốm cứa vào lòng bàn tay. Máu chảy xuống những ngón tay, nhưng ông vẫn nện tiếp. Ông vốc nắm đất cùng mấy giọt nước còn sót lại, ném thẳng vào đống dây đang tóe lửa. Đất và nước bắn vào bảng mạch. Đèn trên bảng điều khiển nhấp nháy liên hồi. Những dòng lệnh trên màn hình nhảy liên tục.

Quang lao tới. Tấm màn polymer trong suốt lập tức hạ xuống, chắn ngang giữa anh và bảng mạch đang chập điện. Anh gọi bố, hai tay đập vào tấm màn.

“Xung đột hệ thống. Áp suất nội bộ tăng. Kích hoạt quy trình xả áp khẩn cấp!” Những dòng lệnh chồng chéo. Hệ thống điện tử loạn nhịp. Khóa ban công lệch khỏi rãnh, mở một kẽ hở. Giông gió tạt thẳng vào căn phòng.

Hơi ẩm ùa vào cùng mùi bùn đất sau mưa. Ông Nhẫn rướn người, hít thật sâu. Đã bao nhiêu năm ông mới lại được ngửi mùi đất ướt như thế. Giữa tiếng còi báo động và những màn hình xanh đỏ chập chờn, Quang ngây ra đứng nhìn bố.

☆

Tiếng còi báo động nhỏ dần. Tiếng gió từ cánh đồng vắng tràn qua khe cửa. Ông Nhẫn thấy bà Nhẫn đứng ở bờ mương, miếng trầu nhai dở, nhìn ông hiền hậu.

“Ông nó về rồi à? Cơm chín lâu rồi.”

Ông mỉm cười rồi nhắm mắt. Luồng gió vẫn ào qua khe cửa.

Khi đội kỹ thuật đến khôi phục căn hộ, Quang vẫn ngồi bất động, ôm chặt thi thể bố. Hệ thống lọc khí lập tức tăng công suất, quét sạch mọi tạp chất. Robot tiến đến lau vệt máu và hút sạch vụn đất vương vãi. Các ngàm khóa được siết lại. Hình ảnh bà Nhẫn lại hiện ra mờ ảo, với âm thanh méo mó, đứt quãng.

“Ông... nó... đừng buồn... những thứ rác... rưởi... thì phải... bỏ... đi... chứ... giữ... làm... gì.”

Quang nhìn xuống tay mình. Dấu đất đen và máu của bố vẫn còn bám lại. Anh không đưa tay vào máy khử trùng.

Hạt mướp bị thổi xuống ống cống đêm hôm trước vẫn mắc lại ở đó. Trong hơi ẩm và chút đất bụi, nó bắt đầu hé vỏ.

Lim Khim Katy — “Tree Spirit"